Die maandag nam Emma een vrije dag. Al vroeg stond ze bij haar moeder op de stoep, waar ze even later de voorman van het dakdekkersbedrijf ontving. De man klom naar de zolder, tikte met zijn knokkels tegen balken, keek onder het natte dakbeschot en maakte daarna zwijgend wat aantekeningen. Toen hij beneden aan de keukentafel zijn berekening voorlegde, kwam het totaal uit op tweeduizend honderd euro, inclusief materiaal.
‘Wanneer zouden jullie kunnen beginnen?’ vroeg Emma.
De voorman haalde zijn schouders op, alsof het allemaal vrij eenvoudig was.
‘Als u wilt, brengen we morgen vroeg de spullen al. Dan gaan we meteen aan de slag. Het weer lijkt eindelijk wat beter te worden. We vragen zeventig procent vooruit, de rest betaalt u na oplevering.’
Emma knikte.
‘Afgesproken.’
Vanaf haar moeders huis reed ze rechtstreeks door naar restaurant De Oude Kade. Bij de ingang werd ze begroet door een jonge vrouw achter de ontvangstbalie. Op haar naamplaatje stond Sophie. Ze glimlachte professioneel, alsof ze Emma al had verwacht.
‘Goedemiddag, Emma. U komt zeker voor het diner van zaterdag? Zullen we het menu definitief maken?’
‘Goedemiddag,’ zei Emma. ‘Nee. Ik kom de reservering annuleren.’
Sophie knipperde verbaasd met haar ogen.
‘Annuleren? Maar het banket is al over vijf dagen. Volgens de voorwaarden kunnen we de aanbetaling dan alleen terugstorten met inhouding van tien procent.’
‘Dat weet ik,’ antwoordde Emma. ‘Regelt u de terugbetaling maar.’
Ze vulde het formulier in en zette haar handtekening onder de annulering. Het bedrag, verminderd met vijftig euro annuleringskosten, zou binnen vierentwintig uur op haar kaart worden teruggezet. Buiten viel de zon fel op de straatstenen. Emma stapte in haar auto, startte de motor en opende nog voordat ze wegreed de bankapp. Met een paar tikken maakte ze vijftienhonderd euro over naar de dakdekkers als voorschot voor materiaal en arbeid. Daarna liet ze haar telefoon in haar tas glijden en reed naar huis.
Nog twee dagen, dan zou Jans jubileum zijn.
Donderdagavond kwam Jan opvallend opgewekt thuis. Hij droeg een kledinghoes van de stomerij over zijn arm en hing die zorgvuldig aan de kastdeur, alsof er een kostbaar museumstuk in zat.
‘Em,’ riep hij vanuit de slaapkamer, ‘ik heb de drank in de kofferbak laten staan. Die moeten we morgenavond even naar het restaurant brengen. Ze vonden het goed dat we onze eigen flessen meenemen. Heb jij het menu al vastgelegd? Wat is het uiteindelijk geworden als hoofdgerecht?’
Emma zat op de bank met een mand droge was naast zich. Ze pakte een handdoek, legde de hoeken precies op elkaar en streek met haar palm over de vouw.
‘Niets.’
Jan bleef halverwege een beweging staan. Hij had net zijn horloge losgemaakt.
‘Hoe bedoel je, niets? Ben je vergeten langs te gaan? Emma, ik had je toch gevraagd dat te regelen. Morgen is het vrijdag, ze moeten inkopen doen. Laat maar, dan bel ik ze morgenochtend zelf.’
‘Je hoeft niet te bellen,’ zei Emma, terwijl ze de opgevouwen handdoek boven op de stapel legde. ‘Ik heb de reservering geannuleerd.’
Jan keek haar aan. Zijn gezicht werd leeg van onbegrip, alsof de woorden niet tot hem doordrongen.
‘Welke reservering?’
‘Die van het feest. In het restaurant. Ik heb de aanbetaling teruggevraagd. We vieren het niet.’
Er viel een stilte in de kamer. Vanuit de keuken klonk alleen het lage gezoem van de koelkast.
‘Dit is een grap, toch?’ Zijn stem schoot omhoog en brak bijna. ‘Emma, dit is niet grappig. Overmorgen komen er dertig mensen. Mijn familie heeft alles al gepland, sommigen komen van buiten de stad.’
‘Ik maak geen grap, Jan. Het geld is al uitgegeven.’
Hij deed een stap naar de bank. Langzaam trok er rood over zijn wangen.
‘Waar heb jij dat geld dan aan uitgegeven?’ siste hij. ‘Er stond tweeduizend euro klaar voor mijn jubileum.’
‘Bij mijn moeder lekt het dak. Het bitumen is verrot en een deel van de balken moet vervangen worden. Ik ben gaan kijken: het is geen klein klusje, het hele dak moet aangepakt worden. Het water liep zo de keuken in, het behang hing los van de muur. Ik heb een ploeg ingehuurd en het voorschot voor materiaal en werk overgemaakt.’
Ze sprak zonder haar stem te verheffen. Kalm, bijna zakelijk. Met precies dezelfde vlakke toon waarmee hij twee weken eerder in de deuropening van hun slaapkamer had gestaan.
Jan deed zijn mond open, maar er kwam niets uit. Daarna sloot hij hem weer. Zijn ademhaling werd zwaar.
‘Ben je helemaal gek geworden?’ fluisterde hij bijna. ‘Jij hebt mijn jubileumgeld gepakt? Twee dagen voor het feest?’
‘Waar had ik het anders vandaan moeten halen?’ Emma keek hem recht aan.