— Voor hoeveel dagen denkt je moeder eigenlijk bij ons te blijven? — Sophie draaide gespannen een lok haar om haar vinger, terwijl ze toekeek hoe haar man de logeerkamer in orde bracht. Normaal was dat de kamer van hun driejarige dochter Emma.
Mark haalde zijn schouders op en streek het schone beddengoed glad.
— Mam zei dat ze graag een paar dagen bij ons wil zijn. Ze heeft ons gemist. Ik vermoed dat ze na het weekend weer teruggaat naar het dorp. Ze heeft daar haar huishouden en kan niet lang wegblijven.
Sophie knikte alleen. Vanbinnen trok alles zich samen van onrust. Vanaf het begin van haar huwelijk met Mark was de verhouding met haar schoonmoeder stroef geweest. Maria zei nooit openlijk dat haar schoondochter haar niet beviel, maar uit elke blik, elke opmerking en elke zucht bleek dat Sophie volgens haar tekortschot.
— Wil je haar alsjeblieft waarschuwen dat ze niet aan mijn verzorgingsspullen in de badkamer komt? — zei Sophie na een korte stilte, terwijl ze zich eerdere bezoeken herinnerde. — De vorige keer had ze de helft van mijn gezichtscrème opgemaakt en zei ze dat ze alleen maar wilde weten “waar ik het geld van haar zoon aan uitgeef”.
— Ach, Sophie, doe niet zo moeilijk, — wuifde Mark het weg. — Ze heeft wat crème gebruikt, nou en? Voor haar is spullen delen heel normaal. Maar goed, ik zal het tegen haar zeggen.
Sophie liet het erbij. In drie jaar huwelijk had ze al begrepen dat Mark altijd partij zou kiezen voor zijn moeder, hoe onaangenaam die zich ook tegenover zijn vrouw gedroeg.
Maria arriveerde precies om twaalf uur ’s middags. Mark was toen al naar zijn werk vertrokken en had Sophie alleen achtergelaten om de gast te ontvangen. De deurbel klonk voor haar als een aankondiging van naderend onweer.
— Dag, Sophie, — begroette haar schoonmoeder haar koel. Ze stak haar wang vooruit voor een plichtmatige kus; die wang zat bedekt onder een dikke laag foundation en poeder.
Achter Maria stonden twee reusachtige koffers en een grote tas vol meegebrachte etenswaren.
— Goedemiddag, Maria, — zei Sophie met een geforceerde glimlach. — Kom binnen. Uw kamer is klaar.
— Ja, ja, natuurlijk. Mark heeft me verteld dat jullie tijdelijk de kinderkamer voor mij vrijmaken. Ik hoop dat er tenminste genoeg ruimte is? — Maria liet haar kritische blik door de hal glijden. — En waar is mijn zoon? Nog steeds op zijn werk? Kon hij geen paar uur vrijnemen om zijn eigen moeder te ontvangen?
Sophie hielp de koffers naar binnen te dragen.
— Mark heeft een vergadering die hij niet kon verplaatsen. Hij heeft beloofd eerder thuis te komen.
— Begrijpelijk. Werk is dus belangrijker dan zijn moeder, — bromde haar schoonmoeder, terwijl ze de woonkamer in liep. Daar zat kleine Emma met haar poppen te spelen.
Toen het meisje de onbekende vrouw zag, verstijfde ze behoedzaam. Maria schonk haar kleindochter nauwelijks aandacht.
— Dus dit is Emma. Ze is groot geworden, — merkte ze achteloos op, waarna ze meteen doorliep naar de kinderkamer. — Laat maar zien waar ik moet slapen.
De rest van de dag sprak Maria Emma geen enkele keer rechtstreeks aan. Zelfs toen het meisje verlegen haar lievelingsknuffel naar haar uitstak, trok de vrouw alleen maar haar gezicht in een afkeurende plooi.
— Haal dat weg, Sophie. Ik heb een hekel aan pluche beesten. Ze verzamelen alleen maar stof.
’s Avonds kwam Mark thuis. Hij was moe, maar duidelijk blij dat hij zijn moeder zag. Emma rende gillend van plezier naar haar vader toe. Mark tilde haar op en draaide haar lachend door de kamer.
— Hoe gaat het met mijn favoriete vrouwen? Hebben jullie je verveeld? — Hij drukte een kus op Sophies wang en omhelsde daarna zijn moeder.
— Alles is prima, jongen, — zei Maria stralend. In een oogwenk veranderde ze in de toegewijde moeder en grootmoeder. — Je vrouw had het de hele dag druk, dus Emma en ik hebben ons samen uitstekend vermaakt.
Sophie trok verbaasd haar wenkbrauwen op, maar zei niets. De hele dag had Maria ofwel met vriendinnen aan de telefoon gehangen, ofwel televisie gekeken. Voor haar kleindochter had ze geen greintje belangstelling getoond.
Na het avondeten bracht Mark Emma naar bed op het veldbed in hun slaapkamer. Sophie ging ondertussen de kinderkamer binnen om de pyjama van haar dochter te pakken. Op de drempel bleef ze abrupt staan. Maria was bezig haar kleding netjes in de laden van de commode te leggen, de commode waarin normaal Emma’s kleertjes lagen. Die had ze simpelweg op een stoel gestapeld.
— Maria, wat doet u daar? — vroeg Sophie voorzichtig.
— Ik maak het mezelf gemakkelijk, — antwoordde de vrouw zonder op te kijken. Ondertussen vulde ze de laden met een eindeloze hoeveelheid bloezen, rokken en jurken. — Ik kan toch niet uit een koffer blijven leven?
— Maar u blijft toch maar kort…
Maria richtte zich langzaam op en keek Sophie strak aan.
— Dat zullen we nog wel zien, Sophie. Dat zullen we nog wel zien.
De tweede dag van Maria’s bezoek begon met de geur van aangebrande pap. Sophie schoot overeind in bed, snoof geschrokken de lucht op en haastte zich naar de keuken. Daar stond haar schoonmoeder, gekleed in een felgebloemde ochtendjas, bij het fornuis. Ze roerde in een pan met boekweit alsof ze de keuken al jaren bestuurde.
— Goedemorgen, — zei Sophie, terwijl ze haar irritatie probeerde te verbergen. — Meestal maak ik zelf het ontbijt voor het gezin.
— Dan wordt het hoog tijd dat je leert wat vroeger op te staan, — kaatste Maria terug, zonder zich zelfs maar naar haar om te draaien.