‘Emma, lieverd, mijn kind,’ jammerde Wilhelmina door de telefoon. Haar woorden struikelden over elkaar heen. ‘Jan heeft me alles verteld… Hij wilde dit niet, echt niet! Het waren Pieter en Mark die hem hebben opgejut. Zij zeiden dat niemand jouw afdeling zou durven controleren, omdat jij de directeur bent. Jullie zijn toch eigen mensen, zeiden ze. Alsjeblieft, doe iets. Jij hebt daar de leiding, jij kunt dit tegenhouden. Maak je man niet kapot, ze zetten hem achter de tralies!’
Emma hield de telefoon tegen haar oor en luisterde naar die kruiperige, trillende stem. Van binnen werd ze ijskoud. Dus dat zogenoemde mannelijke ego, waar Wilhelmina altijd zo bezorgd over was geweest, had blijkbaar geen enkel probleem met diefstal zolang het maar kon schuilen achter de functie van een ‘vrouw als baas’. Ze hadden haar positie veracht, maar tegelijk gehoopt dat precies die positie als schild zou dienen voor hun fraude.
De volgende ochtend liet Emma Jan naar haar kantoor komen. Hij stapte naar binnen zonder zijn blik op te heffen. Van de gemaakte trots waarmee hij zich vroeger zo graag omhulde, was niets meer over.
Emma schoof een vel papier over het bureau naar hem toe.
‘Dit is je ontslagbrief, op eigen verzoek,’ zei ze beheerst. ‘De schade die het bedrijf heeft geleden, betaal je volledig terug. Uit het geld dat jij en je moeder opzij hebben gezet. Ik heb de beveiligingsdienst ervan overtuigd het dossier niet meteen aan de politie over te dragen, op voorwaarde dat alles wordt vergoed en jij vertrekt. Daarmee is de zaak voor mij klaar.’
Jan keek naar het papier alsof het een vonnis was. Zijn vingers beefden toen hij de pen pakte.
‘En wij dan?’ vroeg hij zacht. ‘Ons huwelijk?’
Emma keek hem aan zonder haar stem te verheffen.
‘Dat huwelijk was voorbij op het moment dat jij besloot dat mijn functie een handige manier was om te stelen zonder gevolgen te dragen. Jij wilde zo graag dat ik niet langer je leidinggevende was. Gefeliciteerd, dat is nu gelukt. Vanaf vandaag ben ik niets meer voor je.’
Ze schreeuwde niet. Ze huilde ook niet. Er was alleen een diepe, stille helderheid die zich in haar uitstrekte. Een paar dagen later kwam Jan zijn laatste spullen halen. Toen de deur achter hem dichtviel, merkte Emma pas hoe zwaar de lucht in haar appartement al die maanden was geweest. Alsof er eindelijk iets verstikkends was verdwenen.
Ze bleef alleen achter, maar die eenzaamheid voelde niet als verlies. Het was de vrijheid van iemand die zichzelf niet had verraden.